Tag Archive for 'theater'

Eigenlijk kan Cirkus Treurdier niet op Oerol staan

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 22/06/2012 in Interview. 0 Comments

Met de straattheatervoorstelling ‘iedereen te koop’ denderde Circus Treurdier vorig jaar over het eiland. Wie wilde dat het collectief een scene speelde of liedje zong moest betalen. Ondertussen liepen de acteurs rond in kleding met merknamen erop. “Die voorstelling is een beetje uit nood ontstaan we warenals gezelschap nog onbekend en moesten ons in kijker spelen daarnaast hadden we geen budget. En door zo openlijk op zoek te gaan naar geld hadden we ook nog een maatschappelijk thema beet.”

De markt speelt in hun nachtcafe op Terschelling een minder grote rol al is het niet helemaal afwezig. Circus Treurdier beschouwt het zoeken naar nieuwe manieren van financieren als substantieel onderdeel van het gezelschap. “De afgelopen decennia gaven we kunstenaar subsidie zodat ze in alle rust hun werk konden doen. Maar door dat systeem is er een afstand ontstaan tot de maatschappij. Doordat wij zo actief naar geld zoeken hebben doorlopen echt contact met mensen in alle uithoeken van de maatschappij. Het mooie is dat die contacten inspirerend zijn en energie geven.”

De revue achtige voorstelling Nachtcafe speelt Circus Treurdier ook in Amsterdam waar ze ook het horecadeel zelf doen. “De financiering van Circus Treurdier rust op vijf pijlers: sponsoren, traandeelhouders, horeca-inkomsten, een beetje subsidie en kaartverkoop,” legt Spijkerman uit. “Door de inkomsten te spreiden zijn wij minder kwetsbaar.”

Hoewel Spijkerman het een eer vindt om op Oerol te mogen spelen, is hij wel krtitisch op de organisatie. “We staan in Heartbreak Hotel die tijdens onze voorstelling een mooie baromzet draaien. Onze enige inkomsten komen uit de kaarteverkoop waarvan 25% voor oerol is. We hebben dus geen eigen horeca inkomsten, mogen onze sponsoren niet meenemen en eigenlijk mochten we van Oerol ook geen traandeelhouders werven. Daarvoor heb ik echt moeten vechten.”

De regelmatig in konijnenpak rondhuppelende Spijkerman is ineens bloedserieus. “Als ons de mogelijkheid niet eens wordt geboden kiet te spelen, kunnen wij, gezelschappen uit het middensegment, hier niet meer staan,” legt Spijkerman uit. “Bijhandel als verkoop van t-shirts en CD’s mag niet, je mag zelf geen drank verkopen en kaartopbrengst is laag. Kortom: op Oerol staan is duur. Dus kunnen straks alleen jonge makers die het zien als investering hier staan en gesubsidieerde gezelschappen die geld zat hebben op het festival staan.”

“Oerol zou wat oude principes overboord moeten zetten en ons de mogelijkheid moeten geven om creatief te zijn, ook op ondernemersvlak. Want wat is er op tegen als ik erin slaag om zelf mijn voorstelling te financieren?” Spijkerman is ondanks zijn kritiek dol op het festival. “De sfeer op het eiland en het publiek hier zijn geweldig en ook de samenwerking met Heartbreakhotel is fantastisch. Oerol is mijn lievelingsfestival en ik hoop gewoon dat ik hier in de toekomst ook nog kan staan.”

Circus Treurdier – Het eeuwige nachtcafe IV. 22 en 23 juni, 20.30, locatie 52 Heartbreak Hotel – oost

Dansen na de dood

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 24/10/2008 in België. 0 Comments

‘Waar gaan wij naartoe na onze dood, wie legt dit mysterie voor ons bloot…’ op deze manier bezong NederZweed Cornelis Vreeswijk jaren geleden een, of misschien wel de, universele vraag. Vreeswijk deed dat op zijn gebruikelijke, olijke wijze en het nummer kwam spontaan bij mij op na het zien van Le Sous Sol, de dansmuziektheatervooorstelling van Peeping Tom.

Jammer voor eenieder die droomt van een heerlijk leven in een hemel met bloemetjes en talloze maagden. Als Peeping Tom gelijk blijkt te hebben, is het hiernamaals niet veel meer dan een vochtige kelder met een vloer vol aarde.

Le Sous Sol maakt deel uit van een trilogie die de opkomst en neergang van een familie vertelt. In dit laatste luik zijn alle leden van de familie dood en ontmoeten ze elkaar onder de grond. Bij Peeping Tom, bestaande uit oud-leden van Les Ballets C. de la B. en de Needcompany, is dans het voornaamste middel om een verhaal te vertellen, maar het gezelschap deinst er niet voor terug andere elementen als theater en muziek te gebruiken.

Het resultaat is prachtig. Lijven rollen over en door het zand. Wat we zien is macaber en geestig tegelijk. Een hoofdrol in dit stuk is weggelegd voor Maria Otal, een danseres van 80 jaar oud. De ijzeren wet dat dansers altijd jong en strak moeten zijn, wordt door haar op waanzinnige wijze omver geworpen. Ze komt op, net overleden met de kransen van de begrafenis in haar hand en wordt iedere minuut dat het stuk duurt bijna letterlijk een jaar jonger.

Peeping Tom kan Vreeswijk niet aan een antwoord helpen. Want ze spelen alsof het niets is met alles waar we wel eens aan denken bij een leven na de dood: witte maagden, vagevuur, dolende geesten, hel, reincarnatie en het ontmoeten van je overleden idolen.

Gaat dat zien! Voor wie echt niet kan, hier een lange trailer:

YouTube voorvertoningsafbeelding

Collectief op de helling

Published by Pieter-Bas van Wiechen en Sophie van Leeuwen on 27/09/2008 in België and Reportage. 1 Comment

Schaars geklede lichamen in een smetteloos wit decor. We krijgen een inkijkje in de kleedkamer van de Needcompany, het gezelschap dat Hertenhuis speelt, deel drie van Jan Lauwers trilogie Sad Face / Happy Face over menselijkheid. Het gaat er aan toe zoals vaak: de spelers actreutelen en friemelen aan elkaar. Ondertussen heeft iedereen last van zijn of haar eigen vorm van exhibitionisme. De een in woorden, de ander door een van zijn typetjes tevoorschijn te halen en de derde door met zo min mogelijk kleren aan te lopen. Dan ineens komt het nieuws dat de hele voorstelling zal bepalen: fotojournalist Tijen Lawton de broer van danseres Kerem Lawton blijkt te zijn omgekomen in Kosovo.

Hertenhuis van de Needcompany en Jan Lauwers zoog ons journalisten op twee manieren het stuk in. De dood van een vakgenoot grijpt je natuurlijk altijd aan. Elke verslaggever heeft wel eens nagedacht over het fenomeen oorlogsjournalistiek. Niet alleen of je dat durft maar ook over de vraag of een verhaal waar is en wat dat dan is. Juist in conflictgebieden speelt deze vraag alleen maar meer op. Over de maakbaarheid van verhalen ging het tweede deel. Als een beter theatermaakproces uit de late jaren zestig nam de cast voor ons de verschillende verlopen van het verhaal door. Hertenhuis werd een collectieve voorstelling. Zelfs de doden kwamen tot leven voor een snelle reactie op verhaal en hun visie.

In het derde luik zijn we eindelijk bij de voorstelling aanbeland. De spelers zijn eruit en hebben hun eigen, haast sinistere, waarheid gecreëerd. Ondanks de vele moorden die tijdens de tweede helft gepleegd werden ontstaat er een bijna sektarische eenheid. Vol vreugde worden de acteurs nog betere dansers en de dansers nog beter spelers. Ze verleiden je om mee te gaan in hun vreugde. Maar kun je hierin meegaan? Of kies je dan voor een te makkelijk eenduidig verhaal? Hertenhuis zette ons voor de spiegel in een prachtige vertelling, het deed ons weer eens denken aan het ‘net menselijke dilemma’ van Joris Luyendijk.

Wij zagen Hertenhuis in het Kaaitheater te Brussel en wie de voorstelling nog wil zien moet (helaas) naar Antwerpen of Zürich.

Nederlanders veroveren De Munt

Published by Pieter-Bas van Wiechen en Sophie van Leeuwen on 17/09/2008 in België and Reportage. 0 Comments

Deze week bezochten wij voor de allereerste keer De Munt of La Monnaie. De beroemde Nationale Opera van Belgie lijkt, met zijn overdaad aan gouden krullen, in niets op ons vertrouwde, moderne Muziektheater in Amsterdam. We vliegen terug in de tijd, klimmen via een doolhof aan gangen en smalle trappetjes omhoog naar de vijfde etage. Daarboven, onder de nok van het dak, proppen we ons in de allergoedkoopste, doorgezakte rode stoeltjes van dit barokke theater. In de verre verte turen we naar de zeer dramatische opera Pelléas en Mélissande van Claude Debussy.

Lesje geschiedenis voor Nederlanders: dit is een zeer beladen plek. Hier sloeg in 1830 de vlam in de pan. Tijdens de opera De Stomme van Portici raakten de gemoederen van het publiek oververhit. Een anti-Hollandse stemming greep om zich heen en leidde tot relletjes in de stad. De Munt is het begin van de Belgische opstand en de onafhankelijkheid van de Zuiderlijke Nederlanden: België dus. Wat staat ons vanavond te wachten…?

Juist. Een Nederlandse revolutie! Deze plek wordt nu overspoeld door een invasie van mensen die we vooral kennen uit Nederland. De nieuwe artistiek directeur van De Munt Pieter de Caluwe was tot vorig seizoen casting director bij De Nederlandse Opera en de nieuwe directeur muziek is de Nederlander Bert van den Akker. Als klapper op de vuurpijl werd het seizoen van de Muntschouwburg geopend met Pelléas en Mélissande onder regie van Pierre Audi, artistiek directeur van de Nederlandse Opera.

Pijnlijk voor Belgische nationalisten, maar een tweede Belgische opstand zit er vanavond niet in. Vanaf zolder buigen we ons voorover en zien geen protesten tegen dit Hollandse geweld, maar keurige mensen, lafjes applaudisserend. Na afloop een glaasje champagne en op tijd naar bed.

Geen tongzoen van Leterme

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 29/06/2008 in België and Reportage. 0 Comments

Nu christendemocraten in Nederland en België weer stevig in het zadel zitten keren de jaren vijftig schoorvoetend terug in onze samenleving en loopt de humor gevaar. Satire over het koningshuis in Kopspijkers, de cartoons van Nekschot en gehandicaptengrappen van Micha Wertheim in een Roermondse schouwburg. Potverdorie, dat is toch niet grappig meer! Dit moeten we verbieden!

Ook in België censureren de christendemocraten er lustig op los. In de gemeente Temse verbood burgemeester Luc De Ryck eerder dit jaar de show ‘Mijn leven met Leterme’ van Vitalski zonder hem gezien te hebben. Het postertje met de zoenende christendemocratische rivalen Joelle de Milquet (Waals) en Yves Leterme (Vlaams) was volgens hem al aanstootgevend genoeg, slecht voor de jeugd en dus ging er geen gemeenschapsgeld naartoe. Niet veel later maakte ook de gemeente Zemst bekend dat Vitalski niet welkom was.

Wij besloten zaterdag op de Dijlefeesten in Mechelen eens polshoogte te nemen bij een try-out van Vitalski en we moeten zeggen: de politieke grapjes waren braaf, heel braaf. Een Nederlandse cabaretier had de twee misschien wel een gezamenlijk verleden in een SM-kelder gegeven, met een te hard zweepslagje als basis voor de hele crisis in Belgie. Vitalski maakte zaterdag veel seksuele grappen maar werd steeds veel milder als zijn conference echt over de politieke ging. Zelfs een hevige tongzoen tussen de Milquet en Leterme zat er niet in.

De politieke satire van Vitalski is eigenlijk net zo absurd als de realiteit. In Vitalski’s analyse behoort Wallonië volgens de Vlaming tot de as van het kwaad. Walen zijn creapy en spooky en de Vlaming kijkt verbaasd op als hij een Waal met een mobieltje ziet. Dat volkje is toch onderontwikkeld? Politici lijken volgens Vitalski vooral betaald te worden om ruzie te maken. Hij begrijpt het niet meer en is, net als het merendeel van de Belgen, de Waalse en Vlaamse scheten meer dan zat.

Ook wij zijn het spoor in Belgie bijster. Met de show van Vitalski is niks aan de hand. Censuur? Als dit een wanvertoning voor jongeren is, dan zijn de voorstellingen van de Belgische politiek in de Wetstraat helemaal slecht voor de jeugd.

Na Vitalski gingen we naar de Mechelse Vismarkt om de avond af te sluiten met het Belgische debuut van de Nederlandse belofte C-mon & Kypski. De Belgen moesten duidelijk even wennen aan de ADHD-mix van het bandje uit Utrecht en Amsterdam. De jongens speelden de vijftig-plussers binnen no-time van het terrein waarna de rest voetje bij voetje loskwam. ‘Rare jongens, maar plezant,’ was het oordeel om ons heen.

Niet Studio 100 maar Studio Orka!

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 19/06/2008 in Interview, Leven op Pluto heeft een mening and Reportage. 0 Comments

Wat een opluchting, deze week vond ik op Terschelling een Belgische studio die wel in staat is goed jeugdtheater te maken. Niet Studio 100 maar Studio Orka is het Belgische gezelschap voor kinderen. Met hun voorstelling Mijnheer Porselein staan ze deze week op Oerol.

Tijdens een wandeling door het bos komt de goed gemutste postbode Bruno enthousiast aangereden. Hij wil ons meenemen op zijn ronde, maar eerst halen we zijn beste vriend Robbie de Mol op bij de familie Porselein. Deze familie woont in een kunstzinnig huisje en verzorgt de eerste hulp voor alle dieren in het bos. Achtereenvolgens zien we een spreeuw die wordt reanimeerd, een kakkerlak met ADHD en de problemen van het huwelijk tussen een vos en een kip. ‘Ik heb niks tegen gemengde huwelijken maar makkelijk is het niet,’ analyseert Mijnheer Poselein de situatie.

Dan is het tijd om te gaan, vindt Bruno. Hij roept Robbie maar de mol laat niks van zich horen. Robbie blijkt overleden en Bruno is ontroostbaar. Een ontroerend relaas over de dood en het verwerken daarvan volgt Zelfs wij volwassenen hebben moeite het droog te houden.

Mijnheer Porselein is een geestige, ontroerende en inhoudelijke voorstelling over de dood en dat alles voor mensen vanaf zes jaar. Gaat dat zien en neem al je kroost, neefjes, nichtjes en die van je vrienden mee!

Lees het tweegesprek met actrice Brenda Bertin (Studio Orka) & beeldend kunstenaar Marieke Stein (Villa Zebra) ui De Oerol Tijd.

Tot en met 21 juni te zien in het Apebosje, Midsland, Terschelling. Daarna van 25-6 tot en met 27-6 in Purmerend.

Antwerpse opening Oerol

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 13/06/2008 in België. 1 Comment

Vrijdag openden de Antwerpse gezelschappen Walpurgis, de Roover en Ensemble Spectra Oerol. Hieronder een stukje uit De Oerol Tijd het tijdelijke gratis dagblad van Terschelling:

‘Stravinsky en Tjechov trouwen op Oerol’

Op Oerol trouwen iedereen jaar weer diverse stellen, de een op luxe wijze de ander op z’n Oerols met een receptie in een duinpan en biohapjes. Maar zo bont als de Antwerpse gezelschappen Walpurgis, De Roovers en Ensemble Het Spectra was de echtverbintenis op het festival nog nooit.

In de muziektheatervoorstelling de noces/svadebka/de bruiloft pakken de drie gezelschappen uit met bruiloft in Russische stijl met alles erop en eraan. Dat betekent wodka, eten en natuurlijk veel muziek. In Les Noces worden de gelijknamige compositie van Igor Stravinsky en De Bruiloft van Anton Tsjechov na elkaar gespeeld.

Bij de manege in Hoorn leggen de eenenvijftig medewerkers de laatste hand aan de Terschellingse versie van deze productie. Binnen repeteren de zangers en de acteurs terwijl ondertussen de keuken op volle toeren draait. Je familie tussen receptie en feest naar de pizzeria sturen is in Rusland ondenkbaar dus ook hier mag iedereen mee-eten.

Voor scenografist Stef Depoover zit het meeste werk erop. Hij was de afgelopen weken al druk in de weer om de manege om te toveren in een trouwzaal die zijn weerga niet kent. ‘Wij wilden Les Noces van Stravinsky een keer in een theatrale setting buiten de klassieke concertzaal spelen,’ vertelt Depoover. ‘De compositie van Stravinsky leent zich daar goed voor want het is eigenlijk een soort remix van traditioneel Russisch bruiloftsrepertoire.’

Zowel Stravinsky als Tjechov leggen ieder op hun manier uit hoe een Russische bruiloft werkt. Vooral Tjechov neemt de perikelen rondom menig huwelijk op de korrel. Er gaat dus nogal wat mis. De twee families komen uit een andere klasse en kunnen daardoor niet echt door een deur. ‘Onze buurman in Hoorn moest meteen denken aan de oude Terschellinger vetes tussen oost en west,’ vertelt Depoover. ‘Vroeger deed een huwelijk tussen de twee windstreken op het eiland ook veel stof opwaaien.’

Hoe hoog de gemoederen oplopen in de manege te Hoorn valt te zien vanaf vrijdag 13 juni als de voorstelling om 22.00 uur Oerol opent. Daarna dagelijks om 21.30, met uitzondering van zondag 15, woensdag 18 en zondag 22 juni.

Belgie als stervende zwaan

Published by Sophie van Leeuwen on 13/06/2008 in België. 0 Comments

Komt dat zien! De Koninklijke Vlaamse Schouwburg in Brussel is omgebouwd tot parlement. Het Belgische parlement. Daarin slaan Nederlands- en Franstalige politici elkaar met kranten om de oren, kramen ze onbegrijpelijke wartaal uit, regelen voor zichzelf een dure villa en doen daarna een vrolijk dansje voor de camera.
 
Donderdag 12 juni ging Revue in premiere, een voorstelling van de Vlaamse regisseur Ruud Gielens. Een hylarisch portret van de politieke crisis in Belgie die nu al een jaar duurt. Maar ook een kreet van wanhoop. En een roep om solidariteit.
 
We zien een drinkende en huilende partijvoorzitter. Een parlementarier danst in tutu als een stervende zwaan over het rode tapijt, kamerleden geselen zichzelf met hun stropdas. Ze prostitueren zichzelf. In de naam van dát land. Welk land? Het land van Dutroux, van eeuwige compromissen, prins Filip, steenkool, spruiten, pinten en patatten. Het zwakke land.
 
Prachtige liederen, Brechtiaanse zangkoren, worden steeds ruw afgebroken. Ontgoocheling en goedkoop cabaret wisselen elkaar in hoog tempo af. De wereld verandert, maar wat moet er van ons worden? Het parlement breekt langzaam in stukken. De politiek schreeuwt met de borst vooruit: “Gisteren stonden wij aan de rand van de afgrond. Vandaag zetten wij een grote stap voorwaarts!” Waarna de politiek leider van het podium dondert.
 
Mooi portret van het absurdisme in de Belgische politiek! Van 12 tot 21 juni in de KVS.

Leven op Terschelling

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 13/06/2008 in Reportage. 0 Comments

Omdat er komende tien dagen meer dan zeven Belgische groepen en bands op het Theaterfestival Oerol staan heeft Leven op Pluto een van zijn correspondenten naar Terschelling gestuurd. De komende tijd dus ook Belgische berichten vanaf meest noordelijke Nederlandse waddeneiland.

Oerol wat is dat? Oerol is het grootste lokatietheaterfestival van Europa. Overal op het eiland vinden muziek- en vooral theatervoorstellingen plaats, in het bos, op het strand en in de boerenschuur!

Mensen kijken!

Published by Pieter-Bas van Wiechen on 24/04/2008 in België. 0 Comments

Voor talloze mensen is het een grote hobby: mensen kijken op een terras, Dit tijdverdrijf wordt in de voorstelling “Gerucht” van Lotte van den Berg tot kunst verheven.

Als publiek is het een wat vreemde gewaarwording: midden op een plein in Brussel staat een doos met daarin een tribune. Binnen hoor je niks maar de normaal zo donkere achterwand van het toneel is hier volledig van glas. Je kijkt recht de stad in en krijgt zo een prachtig beeld van wat de straat doet in een uur. Een eindeloze reeks figuranten van de stad trekt aan je voorbij: balorige schooljeugd, een aantal shoppende dames met een hoofddoekje, een stoet plattelandsvrouwen en swingende Afrikanen. Binnen lacht het publiek, als door een lachspiegel geraakt, regelmatig om de karikaturen die passeren. Ze hadden het zelf kunnen zijn.

Tussen dit alledaagse straatbeeld dat je als onderdeel vaak vergeet bewegen zich vier acteurs. Soms gaan ze bijna op in het stedelijke gewoel het volgende moment ontregelen ze de alledaagse gang van zaken. In de doos heerst een haast afstandelijke rust. Je krijgt van al het geluid op straat maar flarden te horen. Herkenbaar en alledaags maar ook bevreemdend en ver weg. Regelmatig komen de acteurs de doos in, meestal zeggen ze niks en blijven ze kort alsof ze de vrijheid buiten verkiezen boven de dwingende wetten van het theater. Als een van hen een plaat opzet worden alle mensen en het verkeer in een keer dansers en de stad een balletvoorstelling.

De Nederlandse Lotte van den Berg, sinds enige tijd een van de zeven makers van het Toneelhuis in Antwerpen, heeft met het gerucht de veruit mooiste manier gevonden om naar mensen te kijken: het leven als theater en jij had een acteur kunnen zijn. Eigenlijk zou in iedere stad zo’n doos moeten staan, gewoon als plek om naar jezelf te kijken zonder dat je dat echt doet.Gaat dat zien! In juni staat de doos in Delft.